داستان سمانه نخودی و زنان روستای «میارکلا»، داستان تبدیل خانهها به کارخانه است. سفری که از صندلیهای یک آرایشگاه شروع شد و به غرفههای نمایشگاههای ملی در تهران رسید.
آغاز از یک گفتگو؛ از آرایشگری تا کنشگری
سمانه نخودی، پیشران این حرکت جهادی، داستان را اینگونه روایت میکند: «من در حوزه آرایشگری فعال بودم، اما دغدغه معیشت زنان روستا رهایم نمیکرد. در خلال گفتگوهای روزانه، فهمیدم که بانوان میارکلا مهارت دارند اما مسیر تولید را نمیشناسند.» او از سال ۹۸ با تکیه بر «صندوق اعتباری خرد زنان روستایی»، آستینها را بالا زد.
یکی از نکات طلایی موفقیت در میارکلا، پیوند کار اقتصادی با باورهای اعتقادی است. نخودی میگوید: «ما از ظرفیت پایگاه بسیج حضرت رقیه (س) برای انسجام بانوان استفاده کردیم. با همکاری مروجین جهاد کشاورزی، تشکل بانوان شکل گرفت و صندوق اعتباری روستا به ثبت رسید. این یعنی تبدیل “سرمایه اجتماعی” به “سرمایه اقتصادی”.»
آموزشها در میارکلا هدفمند بود. از قالیبافی و پرورش قارچ و زالو گرفته تا صیفیجات؛ اما گلهای آپارتمانی برنده این مسابقه شدند. چرا؟ چون زنان میارکلا در «خانهباغ» زندگی میکنند و این یعنی زیرساخت رایگان! با انعقاد تفاهمنامه با فنیوحرفهای، این آموزشها استاندارد شد و حالا ۶۰ بانوی آموزشدیده، مستقیماً وارد بازار کار شدهاند.
مسیر کارآفرینی در روستا بیچالش نبوده است. از سختگیریهای بانکی که تسهیلات را به جای تولیدکننده به حساب پیمانکارانِ بدقول واریز میکردند، تا تورم و قیمت بالای تجهیزات. نخودی گلایه هم دارد: «قطعی برق و گاز برای یک گلخانهدار یعنی نابودی تمام دارایی. مسئولان نباید تولیدکننده خرد را پس از شروع کار رها کنند؛ ما نیازمند حمایت زیرساختی و بهروزرسانی دانش فنی هستیم.»
اما نتایج این تلاشها خیرهکننده است. زنانی که روزی خانهدار صرف بودند، حالا با درآمد گلخانههای ۱۰ متری خود، نهتنها کمکخرج همسرانشان هستند، بلکه خودرو خریدهاند، هزینه تحصیل دانشگاهی فرزندانشان را میدهند و حتی برای جوانانشان مراسم ازدواج برگزار کردهاند. این یعنی «عزت نفس» در کنار «رفاه اقتصادی».
فتح بازارهای ملی؛ از جمعهبازار جویبار تا مصلای تهران
بازاریابی محصولات میارکلا حالا از مرزهای بابل فراتر رفته است. حضور در نمایشگاههای بینالمللی تهران باعث شده تا زنان روستا مستقیماً با واسطههای بزرگ و گلخانهداران سراسر کشور ارتباط بگیرند. فروش اینترنتی نیز به کمک آنها آمده تا هیچ محصولی روی دست تولیدکننده نماند.
میارکلا امروز یک «الگو» است. الگوی «یک روستا، یک محصول» که ثابت کرد اگر مدیریت محلی (دهیاری و پایگاه بسیج) در کنار همتِ کارآفرینانی چون سمانه نخودی قرار گیرد، روستا دیگر نه جای مهاجرت، بلکه جای ماندن و ساختن خواهد بود. چشمانداز آینده روشن است: تبدیل میارکلا به قطب علمی و عملی گل و گیاه در شمال کشور.
- نویسنده : سمانه اسلامی
