پرداخت بیش از ۴۹ هزار میلیارد تومان مستمری و تعهدات بلندمدت به بازنشستگان و مستمریبگیران مازندران در سال گذشته، از یک سو بیانگر گستردگی چتر حمایتی تأمین اجتماعی در استان است و از سوی دیگر اهمیت پایداری منابع این سازمان را بیش از گذشته آشکار میکند؛ موضوعی که با افزایش جمعیت بازنشستگان و انباشت بدهیهای بیمهای کارفرمایان، به یکی از چالشهای مهم نظام رفاهی کشور تبدیل شده است.
مدیرکل تأمین اجتماعی مازندران با اعلام پرداخت بیش از ۴۹ هزار میلیارد تومان بابت تعهدات بلندمدت در سال گذشته، تصویری از حجم گسترده مسئولیتهای این سازمان در استان ارائه کرد. رقمی که بخش عمده آن صرف پرداخت حقوق بازنشستگان، مستمری بازماندگان و سایر تعهدات قانونی شده است.
حسن مهدوی در نشست شورای اقتصادی مازندران با اشاره به اینکه حدود ۶۰ درصد جمعیت استان تحت پوشش تأمین اجتماعی قرار دارند، اظهار کرد: نزدیک به دو میلیون نفر از خدمات این سازمان بهرهمند هستند که از این تعداد بیش از ۶۸۷ هزار نفر را بیمهشدگان اصلی تشکیل میدهند.
به گفته وی، تنها در اسفندماه سال گذشته بیش از پنج هزار و ۷۸۴ میلیارد تومان بابت حقوق، مستمری و عیدی بازنشستگان و بازماندگان پرداخت شده است؛ رقمی که نشاندهنده سهم بالای تعهدات بلندمدت در هزینههای سازمان تأمین اجتماعی است.
اما آنچه در پس این آمارها اهمیت بیشتری پیدا میکند، مسئله تعادل میان منابع و مصارف سازمان است. تأمین اجتماعی نهادی است که منابع آن عمدتاً از محل حق بیمه پرداختی کارگران، کارفرمایان و بیمهشدگان تأمین میشود و هرگونه اختلال در وصول این منابع، مستقیماً بر توان پرداخت تعهدات اثر میگذارد.
کارشناسان اقتصادی معتقدند افزایش تعداد مستمریبگیران در سالهای اخیر، در کنار روند سالمندی جمعیت، فشار مضاعفی بر صندوقهای بیمهای وارد کرده است. از این رو، وصول بهموقع حق بیمهها و جلوگیری از انباشت بدهیهای بیمهای به یک ضرورت راهبردی برای پایداری خدمات تأمین اجتماعی تبدیل شده است.
مدیرکل تأمین اجتماعی مازندران نیز با اشاره به فعالیت بیش از ۸۹ هزار کارگاه در استان نسبت به تأخیر در پرداخت حق بیمه هشدار داد و تأکید کرد که هرگونه وقفه در وصول مطالبات بیمهای میتواند روند پرداخت مطالبات مراکز درمانی، داروخانهها و مستمریبگیران را با مشکل مواجه کند.
از سوی دیگر، پرداخت ۲۸ میلیارد تومان تعهدات کوتاهمدت شامل غرامت ایام بیماری، بارداری، کمکهزینه ازدواج و هزینه کفن و دفن در اسفندماه سال گذشته نشان میدهد که تأمین اجتماعی تنها به پرداخت حقوق بازنشستگان محدود نمیشود و بخش مهمی از خدمات حمایتی جامعه کارگری را نیز بر عهده دارد.
تحلیلگران حوزه رفاه اجتماعی بر این باورند که آینده صندوقهای بیمهای در گرو گسترش پوشش بیمهای، کاهش اشتغال غیررسمی، وصول مطالبات و افزایش مشارکت کارفرمایان در بیمه کردن کامل نیروی کار است. موضوعی که میتواند ضمن تضمین حقوق کارگران، به پایداری منابع سازمان نیز کمک کند.
در شرایطی که هزینههای زندگی و نیازهای درمانی رو به افزایش است، تأمین اجتماعی همچنان مهمترین تکیهگاه اقتصادی صدها هزار خانوار مازندرانی محسوب میشود. از این رو، حفظ تعادل مالی این سازمان نه تنها یک مسئله اداری، بلکه موضوعی مرتبط با امنیت اجتماعی و رفاه عمومی استان به شمار میرود.
- نویسنده : سمانه اسلامی
