مشکلات معیشتی، تأخیر در پرداخت مطالبات و فاصله میان درآمد و هزینه‌های زندگی، همچنان از دغدغه‌های جدی این قشر به شمار می‌رود؛ مسائلی که به گفته عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی، با تجلیل‌های مناسبتی و تشریفاتی برطرف نخواهد شد.
عالیه زمانی کیاسری، نماینده مردم ساری و میاندورود در مجلس دوازدهم، در حاشیه بازدید از بیمارستان امام خمینی(ره) ساری، با انتقاد از تحقق‌نیافتن کامل اعتبارات حوزه سلامت، بر ضرورت اصلاح نظام پرداخت، تأمین به‌موقع منابع مالی و توجه به شرایط واقعی فعالیت نیروهای بالینی تأکید کرد.
یکی از محورهای اصلی سخنان این نماینده مجلس، فاصله میان افزایش اسمی پرداخت‌ها و بهبود واقعی وضعیت معیشتی پرستاران است. به گفته زمانی کیاسری، با پیگیری‌های انجام‌شده در مجلس و کمیته پرستاری کمیسیون بهداشت، ارزش ریالی هر ساعت اضافه‌کاری پرستاران بین دو و نیم تا سه برابر افزایش یافته و تعرفه خدمات نیز مورد بازنگری قرار گرفته است؛ اما رشد شتابان تورم در یک سال و نیم اخیر مانع از آن شده که این تغییرات، بهبود ملموسی در قدرت خرید پرستاران ایجاد کند.
افزایش هزینه‌های مسکن، خوراک، حمل‌ونقل و سایر نیازهای ضروری، اهمیت تناسب میان درآمد و هزینه‌های زندگی را دوچندان کرده است. از این رو،سیاست‌های حمایتی باید به‌گونه‌ای تنظیم شوند که علاوه بر افزایش ارقام پرداختی، ارزش واقعی دریافتی کارکنان نیز حفظ شود و پرداخت مطالبات در زمان مقرر صورت گیرد.
زمانی کیاسری با اشاره به ماهیت متفاوت خدمات پرستاری اظهار کرد که نمی‌توان کارکنان بالینی را بدون توجه به سختی کار، مسئولیت مستقیم در قبال جان بیماران، فشار روانی و فعالیت در شیفت‌های شب و روزهای تعطیل، هم‌تراز با مشاغل اداری ارزیابی کرد. به اعتقاد وی، این تفاوت‌ها باید در نظام پرداخت، آیین‌نامه‌های استخدامی و سیاست‌های حمایتی به رسمیت شناخته شوند.
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، مشکلات تأمین منابع مالی دانشگاه‌های علوم پزشکی را از عوامل مؤثر در انباشت مطالبات پرستاران دانست. به گفته وی، در قانون بودجه سال ۱۴۰۴ بیش از ۸۰ هزار میلیارد تومان از محل فروش سهام دولتی برای حوزه سلامت پیش‌بینی شده بود، اما در عمل حدود ۲۰ هزار میلیارد تومان از این منابع، آن هم در قالب اسناد و اوراق مالی، تحقق یافت.
این فاصله میان منابع پیش‌بینی‌شده و اعتبارات تحقق‌یافته، فشار مالی بر مراکز درمانی را افزایش می‌دهد. بیمارستان‌ها علاوه بر پرداخت حقوق و مطالبات کارکنان، باید هزینه‌های دارو، تجهیزات پزشکی و خدمات جاری را نیز تأمین کنند. در نتیجه، کمبود منابع نقدی می‌تواند پرداخت کارانه و سایر مطالبات پرستاران را به تأخیر بیندازد.
زمانی کیاسری افزایش سهم سلامت به محدوده ۶ تا ۷ درصد بودجه عمومی کشور را یکی از راهکارهای اساسی برای بهبود شرایط این بخش عنوان کرد و خواستارتخصیص واقعی و به‌موقع اعتبارات مصوب شد.
مشکلات معیشتی تنها به زندگی شخصی پرستاران محدود نمی‌شود، بلکه می‌تواند بر ماندگاری نیروهای متخصص و کیفیت خدمات درمانی نیز تأثیر بگذارد.
زمانی کیاسری هشدار داد که تداوم فشارهای اقتصادی، تأخیر در پرداخت‌ها و شرایط دشوار کاری ممکن است انگیزه نیروهای بالینی را برای ادامه خدمت کاهش دهد و زمینه خروج برخی نیروهای توانمند از چرخه درمان را فراهم کند.
در شرایطی که بیمارستان‌ها برای ارائه خدمات مستمر به نیروی انسانی کافی نیاز دارند، حفظ و نگهداشت پرستاران باید در کنار تأمین تجهیزات و منابع مالی، از اولویت‌های نظام سلامت باشد. بهبود شرایط کاری، پرداخت منظم مطالبات، توزیع متناسب نیروی انسانی و حمایت‌های رفاهی می‌تواند به افزایش انگیزه و کاهش فشار کاری کارکنان کمک کند.
واقعیت آن است که پایداری نظام درمان بدون نیروی انسانی باانگیزه و برخوردار از امنیت نسبی معیشتی امکان‌پذیر نیست. پرستاران برای ادامه خدمت به احترام نیاز دارند، اما این احترام زمانی معنا پیدا می‌کند که در پرداخت منظم حقوق و کارانه، جبران عادلانه سختی کار و فراهم شدن شرایط مناسب خدمت دیده شود.
اظهارات عضو کمیسیون بهداشت مجلس بار دیگر ضرورت عبور از تصمیم‌های کاغذی و حرکت به سمت حمایت‌های اجرایی را برجسته می‌کند. تأمین منابع پایدار، کاهش فاصله میان مصوبات بودجه‌ای و پرداخت‌های واقعی و تدوین برنامه‌ای روشن برای تسویه مطالبات، از اقداماتی است که می‌تواند بخشی از مشکلات موجود را کاهش دهد.
در نهایت، تکریم پرستاران نباید به مناسبت‌های تقویمی محدود بماند. حمایت واقعی از این قشر، علاوه بر بهبود وضعیت معیشتی آنان، به حفظ سرمایه انسانی نظام سلامت و ارتقای کیفیت خدمات درمانی منجر میشود؛ موضوعی که مستقیماً با سلامت و حقوق مردم ارتباط دارد.
- نویسنده : سمانه اسلامی
