هنر، پلی برای انتقال فرهنگ عاشورا به نسل امروز است
هنر، پلی برای انتقال فرهنگ عاشورا به نسل امروز است
در آیین اختتامیه جشنواره فرهنگی و هنری دانشگاه شمال آمل، مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با تأکید بر نقش بی‌بدیل هنر در ماندگاری و بازتولید فرهنگ عاشورا، آن را پلی برای انتقال مبانی مذهبی به نسل‌های امروز و فردا دانست.

«محمدمهدی احمدی»، مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، در این آیین با بیان اینکه عاشورا صرفاً یک رویداد تاریخی نیست، بلکه فرهنگی سرشار از مفاهیم اخلاقی و معنوی است، اظهار کرد: هنر ظرفیت آن را دارد که این مفاهیم را متناسب با زبان و نیاز هر نسل بازآفرینی و منتقل کند. وی با اشاره به اینکه تاریخ بیشتر بر روایت رخدادها تمرکز دارد، افزود: هنر علاوه بر بازنمایی واقعه، می‌تواند فضای حاکم بر آن، عواطف و احساسات شخصیت‌ها و پیام‌های انسانی عاشورا را به مخاطب منتقل کند؛ از همین رو، در بسیاری از موارد زبان هنر تأثیرگذاری بیشتری از بیان مستقیم و خطابه دارد.

مشاور عالی وزیر فرهنگ، ایجاد ارتباط حسی با مخاطب را یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های هنر عاشورایی دانست و گفت: تعزیه، موسیقی، نقاشی و هنرهای نمایشی با ایجاد فضایی ملموس، مخاطب را از سطح دریافت اطلاعات تاریخی فراتر برده و با حال‌وهوای عاشورا همراه می‌کنند. وی با اشاره به جایگاه تعزیه و نقاشی‌های قهوه‌خانه‌ای در فرهنگ عاشورایی، افزود: در تعزیه، عناصری مانند موسیقی، طبل، آواها و شیوه اجرای نمایشی، ابعاد احساسی واقعه را به مخاطب منتقل می‌کنند؛ ابعادی که ممکن است در یک روایت صرفاً تاریخی کمتر دیده شود.

احمدی با تأکید بر جهانی بودن زبان هنر، گفت: هنر برای انتقال احساس نیازمند ترجمه کلمات نیست و احساسات انسانی می‌تواند میان انسان‌ها با فرهنگ‌ها و زبان‌های متفاوت ارتباط برقرار کند. وی با اشاره به اثر «عصر عاشورا» اثر محمود فرشچیان، اظهار کرد: این اثر هنری بدون نیاز به توضیح و ترجمه، مخاطب را با فضای عاطفی عاشورا مواجه می‌کند و نشان می‌دهد که هنر چگونه می‌تواند مفاهیم و احساسات را به صورت مستقیم منتقل کند.

مشاور عالی وزیر فرهنگ، بازآفرینی فرهنگ عاشورا برای نسل‌های مختلف را از دیگر رسالت‌های هنر دانست و گفت: در دوره‌های گذشته تعزیه، نقاشی و نوحه‌سرایی ابزارهای اصلی انتقال این فرهنگ بودند و امروز نیز سینما، گرافیک، موسیقی، هنرهای تجسمی و هنرهای نمایشی از ظرفیت بالایی برای بازنمایی این مفاهیم برخوردارند. وی بر ضرورت توجه هنرمندان به تحولات فرهنگی جامعه تأکید کرد و افزود: هنر عاشورایی باید زبان زمانه خود را بشناسد و با بهره‌گیری از قالب‌های مورد توجه نسل جدید، ارزش‌های انسانی و اخلاقی عاشورا را به شکلی جذاب و اثرگذار منتقل کند.

احمدی با اشاره به مفاهیمی همچون فداکاری، وفاداری، آزادگی و ایستادگی در برابر ظلم، گفت: هنر می‌تواند این ارزش‌ها را دوباره در کانون توجه جامعه قرار دهد و آنها را به بخشی از زندگی و فرهنگ نسل‌های جدید تبدیل کند. وی تأکید کرد: هنر عاشورایی می‌تواند در جست‌وجوی معنای گمشده در جامعه نقش‌آفرین باشد و با برجسته کردن فضایل اخلاقی و انسانی، به کاهش بخشی از آسیب‌ها و کاستی‌های فرهنگی و اخلاقی کمک کند.

 

  • نویسنده : سمانه اسلامی